CÁC HOẠT ĐỘNG
CỦA FOREST TRENDS

Ngành lâm nghiệp Việt Nam đã có sự chuyển dịch lớn từ hình thức lâm nghiệp nhà nước (state forestry) sang lâm nghiệp hộ gia đình (household forestry). Sự chuyển dịch này diễn ra mạnh mẽ nhất trong thập niên 90 (từ 1990 đến 2000). Điểm đặc trưng của hình thức chuyển dịch này là những diện tích rừng /đất rừng trước đây được quản lý bởi các lâm trường quốc gia (nay là các công ty lâm nghiệp) được chuyển giao cho các hộ gia đình. Mục đích của việc chuyển giao là tạo nguồn gỗ nguyên liệu cho chế biến và tăng nguồn thu nhập cho các hộ. Theo số liệu về hiện trạng rừng quốc gia của Bộ Nông nghiệp và PTNT (nay là Bộ Nông nghiệp – Môi trường), năm 2023, cả nước có khoảng 1,4 triệu nông hộ đang sở hữu 1,8 triệu ha rừng trồng. Hệ thống lâm trường quốc gia hiện vẫn còn tồn tại, với 1,8 triệu ha đất rừng được giao cho các lâm trường quản lý. Trong đó, 1,3 triệu ha là rừng tự nhiên, còn lại là rừng trồng.

Hệ thống quản lý đất đai của các lâm trường hiện vẫn còn một số bất cập, đặc biệt là sự mâu thuẫn trong việc sử dụng đất giữa lâm trường và các hộ sống gần diện tích rừng do lâm trường quản lý và/hoặc các hộ được lâm trường khoán sử dụng đất. Mâu thuẫn này đang hiện diện ở hầu hết các lâm trường. Một số mâu thuẫn do lịch sử để lại. Một số mới hình thành. Bên cạnh đó, các ngành hàng của Việt Nam, bao gồm gỗ, cao su, cà phê cũng đang phải đối mặt với sức ép rất lớn từ những yêu cầu về kiểm soát chuỗi cung và quy định chống mất rừng. Một số mặt hàng hiện vẫn đang được sản xuất trên các diện tích đất còn tồn tại nhiều mâu thuẫn. Định vị chính xác các mâu thuẫn để từ đó đưa ra kiến nghị nhằm giải quyết căn bản các mâu thuẫn là mục tiêu chính trong hoạt động nghiên cứu của Forest Trends. Dưới đây là những câu hỏi mà chúng tôi và các đối tác đang hướng tới.