Hiện trên 60% cao su nguyên liệu của ngành cao su có nguồn gốc từ các hộ trồng cao su (cao su tiểu điền). Khoảng 7,4% kim ngạch xuất khẩu của ngành cao su hiện nay, bao gồm cao su thiên nhiên (CSTN) và sản phẩm cao su (SPCS), là từ thị trường Châu Âu (EU). EU vừa đưa ra Quy định chống mất rừng (EUDR) trong đó yêu cầu các mặt hàng cao su nhập khẩu vào thị trường này (a) phải đáp ứng được toàn bộ các yêu cầu của quốc gia xuất khẩu và (b) đảm bảo quá trình sản xuất không gây mất rừng. Chuỗi cung cao su tiểu điền hiện đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi sâu rộng nhằm đáp ứng với EUDR.
Chuỗi cung cao su tiểu điền của Việt Nam đang ẩn chứa một số tồn tại lớn, bao gồm thiếu hệ thống truy xuất trong toàn bộ chuỗi, thiếu dữ liệu nền về tọa độ, ranh giới thửa đất mà hộ canh tác, đứt gãy về thông tin và các bằng chứng giao dịch giữa các khâu trong chuỗi, đặc biệt giữa hộ và các đại lý thu mua và giữa các đại lý. Ngoài ra, một số đại lý hoạt động không chính thức, không có đăng ký kinh doanh, giao dịch giữa các đại lý không lưu trữ đầy đủ hồ sơ phục vụ mục đích truy xuất. Doanh nghiệp (DN) chế biến, nhất là nhóm DN vừa và nhỏ thiếu công cụ và nguồn lực để kiểm soát nguyên liệu đầu vào. Các tồn tại này mang tính chất phổ biến trong chuỗi cung tiểu điền hiện nay. Với tính chất phổ biến của các tồn tại nêu trên, hầu hết chuỗi cung hiện nay có sự tham gia của các hộ tiểu điền không đáp ứng được với các yêu cầu của EUDR.
Trong ngành hiện đang xuất hiện những mô hình tiên phong trong việc tái cấu trúc chuỗi cung tiểu điền nhằm đáp ứng EUDR. Cụ thể, một số DN tư nhân trong ngành kết hợp với hộ và các đại lý thu mua tổ chức lại các hoạt động của chuỗi nhằm đáp ứng việc truy xuất, thu thập thông tin và các bằng chứng dữ liệu về đất đai, bản đồ và của các giao dịch trong chuỗi nhằm đáp ứng EUDR. Sự thành công của các mô hình này cho thấy tiềm năng nhân rộng mô hình trong chuỗi cung cao su tiểu điền nếu hội tụ đủ các điều kiện cần thiết.
Báo cáo bao gồm 4 phần chính. Phần thứ nhất cung cấp thông tin chung về bối cảnh, mục tiêu, phương pháp và phạm vi nghiên cứu. Phần 2 cung cấp một số nét chính về ngành hiện nay, bao gồm thông tin về nguồn cung cao su nguyên liệu đầu vào và tình hình xuất khẩu CSTN và SPCS của Việt Nam, chú trọng đến thông tin về xuất khẩu vào thị trường EU. Phần 3 cung cấp thông tin về các yêu cầu của EUDR, thực trạng vận hành của chuỗi cung cao su tiểu điền, bao gồm chuỗi cung sử dụng cao su tiểu điền tuyên bố đã “đáp ứng EUDR” và chuỗi cung sử dụng cao su tiểu điền “chưa đáp ứng EUDR” hay thông thường, và những tồn tại, hạn chế chính trong việc đáp ứng EUDR. Phần 4 đưa ra một số điểm thảo luận chính về mức độ đáp ứng của các chuỗi cung cao su tiểu điền của mỗi tác nhân liên quan, và thực tiễn vận hành của chuỗi đối với các yêu cầu của EUDR, và đưa ra khuyến nghị nhằm củng cố chuỗi cung hướng tới đáp ứng được các yêu cầu của EUDR.
Bình luận (0)
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ của bạn!