Hội thảo: Carbon rừng - Tiềm năng tạo nguồn tài chính mới cho bảo vệ và phát triển rừng

Hà Nội, ngày 03/10/2024 – Cục Lâm nghiệp đã phối hợp với Hội Khoa học Kinh tế Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức Hội thảo “Carbon rừng – Tiềm năng tạo nguồn tài chính mới cho bảo vệ và phát triển rừng”, với sự tài trợ của Tổ chức Forest Trends và UK PACT.

Hội thảo thu hút sự tham gia của hơn 140 đại biểu trực tiếp đến từ Cục Lâm nghiệp, các đơn vị thuộc Bộ, cùng đại diện các Bộ, ngành, Ủy ban Khoa học Công nghệ và Môi trường của Quốc hội, Ban Kinh tế Trung ương, đại diện 5 Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn các tỉnh, các cơ quan ngoại giao, tổ chức quốc tế, đơn vị nghiên cứu, doanh nghiệp, chuyên gia và cơ quan truyền thông. Ngoài ra, hội thảo còn có sự tham gia trực tuyến của 300 đại biểu đến từ các đơn vị của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Chi cục Kiểm lâm, Quỹ bảo vệ và Phát triển rừng, và một số Ban quản lý rừng đặc dụng tại các tỉnh.

TS. Hà Công Tuấn, Nguyên Thứ trưởng thường trực Bộ NN&PTNT, Chủ tịch Hội Khoa học Kinh tế Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam và Ông Trần Quang Bảo, Cục trưởng Cục Lâm nghiệp đồng chủ trì hội thảo.

Hội thảo lần này nhằm chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về thị trường các bon, chính sách quản lý tín chỉ các bon và phát triển thị trường các bon trong nước. Đồng thời, hội thảo tập trung thảo luận về thực trạng và tiềm năng của các bon rừng, xác định những cơ hội thuận lợi cũng như khó khăn, thách thức mà Việt Nam đang đối mặt trong việc phát triển thị trường các bon rừng. Từ đó, đề xuất các giải pháp và định hướng phát triển bền vững cho thị trường này.

Toàn cảnh hội thảo.

Theo ông Trần Quang Bảo, Cục trưởng Cục Lâm nghiệp, Bộ NN&PTNT, thị trường các bon có thể mang lại cho Việt Nam hàng trăm triệu USD mỗi năm. Việt Nam, là thành viên của Công ước Khung Liên Hợp Quốc về Biến đổi khí hậu (UNFCCC) và Thỏa thuận Paris, đã thể hiện cam kết mạnh mẽ trong việc giảm phát thải khí nhà kính. Đặc biệt, tại COP26 năm 2021, Việt Nam đã cam kết đưa phát thải ròng về “0” vào năm 2050. Cam kết này mở ra những cơ hội mới cho ngành lâm nghiệp trong việc thiết lập và vận hành cơ chế tài chính nhằm huy động nguồn lực quốc tế và trong nước, thông qua việc phát triển thị trường và thúc đẩy trao đổi tín chỉ các bon rừng.

Việt Nam hiện đang triển khai duy nhất một Chương trình chuyển nhượng kết quả giảm phát thải/tín chỉ các bon rừng thông qua Thỏa thuận chi trả giảm phát thải cho 6 tỉnh vùng Bắc Trung Bộ với Ngân hàng Thế giới. Kết quả là đã chuyển nhượng thành công 10,3 triệu tấn CO2 và tiếp nhận 51,5 triệu USD trong giai đoạn 2018-2019. Hiện nay, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang hoàn thiện hồ sơ để trình Thủ tướng Chính phủ xem xét đàm phán, ký kết Thỏa thuận mua bán giảm phát thải cho 11 tỉnh vùng Tây Nguyên và Nam Trung Bộ với Tổ chức Tăng cường Tài chính Lâm nghiệp (Emergent).

Việt Nam cũng đã có khung chính sách pháp luật cho việc định hình thị trường các bon như Luật Lâm nghiệp và Luật Bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, khoảng cách từ các Luật tới các văn bản hướng dẫn thi hành dưới luật vẫn còn một khoảng cách rất xa, đòi hỏi Bộ NN&PTNT, Bộ TNMT cần tiếp tục xây dựng các văn bản dưới luật để có thể định hình thị trường các bon trong nước vào năm 2028.

Diễn giả tham gia phiên thảo luận chuyên sâu tại hội thảo.

Lâm nghiệp hiện là lĩnh vực duy nhất có khả năng phát thải ròng âm, nhờ vào quá trình bảo vệ và phát triển rừng của cả hệ thống chính trị và sự hỗ trợ của các đối tác quốc tế. Tuy nhiên, thị trường các bon rừng ở Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn phát triển ban đầu, gặp nhiều khó khăn và thách thức.

Theo nguyên thứ trưởng Hà Công Tuấn, nhờ chính sách đóng cửa rừng tự nhiên từ 2017 và các nỗ lực khoanh nuôi tái sinh rừng tự nhiên, ngành lâm nghiệp đóng góp khoảng 56-57 triệu tấn các bon/năm, tuy nhiên dư địa cho phát triển lượng giảm phát thải các bon từ rừng không còn nhiều, và chủ yếu phụ thuộc vào việc nâng cao chất lượng rừng. Theo tính toán, bể chứa các bon của rừng thường xanh loại giàu là 143 tấn/năm, rừng trung bình là 63 tấn/năm, rừng nghèo khoảng 32 tấn/năm, rừng trồng khoảng trên 27 tấn/năm.

Chia sẻ và thảo luận tại hội thảo, các chuyên gia và các đại biểu cũng đã tập trung vào tính cấp thiết của việc thiết lập hệ thống và công cụ chính sách cho phát triển thị trường các bon ở Việt Nam, cũng như các cơ chế chia sẻ lợi ích từ tín chỉ các bon, và những hoạt động hỗ trợ cho các chủ rừng nhỏ và yếu thế.

Quý độc giả có thể xem lại tài liệu hội thảo tại link và nội dung toàn bộ hội thảo qua video dưới đây: https://drive.google.com/file/d/1pV6RMujAgOLpSzDF3fDvzml3uNMjEe58/view?usp=drive_link